Jak harcerzem - to na zawsze

  • data:
  • kurator:
  • inne:
  • nieco dłuższy tekst:

31.03-3.11.2014. 85-lecie powstania harcerstwa w Rozwadowie.

  • Drukuj
  • E-mail

wystawa plenerowa

plac przed Biblioteką Międzyuczelnianą w Stalowej Woli

85 lat w wielowiekowej skali naszych dziejów to raczej niewiele, ale dla kilku pokoleń mieszkańców tych okolic to długa i barwna gawęda, nadal obecna w ich życiu, wspomnieniach, sposobie postępowania, bo – jak harcerzem, to na zawsze.

Wystawa stanowi pokłosie wielu muzealnych spotkań z harcerzami, którzy tuż po wojnie należeli do rozwadowskiego hufca. Dzięki ich zaangażowaniu, relacjom, fotografiom i dokumentom które przez lata przechowywali, powstała ekspozycja, która w kronikarskim porządku odtwarza historię rozwadowskiej organizacji, począwszy od lat 30. XX w. do momentu rozwiązania hufca w 1961 roku. Na wystawie znalazło się ponad 100 fotografii z obozów, biwaków, spotkań, kółek zainteresowań, występów artystycznych, parad i zlotów, które wypełniały harcerskie życie. Uzupełnieniem fotografii są wyjątki z oryginalnej kroniki harcerskiej, dokumenty przełomowe dla rozwadowskiego harcerstwa oraz legitymacje niektórych druhów.

85 lat temu powstało w Rozwadowie harcerstwo...

Historia rozwadowskiego harcerstwa rozpoczyna się w pobliskim Nisku: w tamtejszym Gimnazjum Ogólnokształcącego powstała w1918 r. drużyna harcerska skupiająca w swoich szeregach młodzież z całej okolicy. Tutaj młodzi mieszkańcy Rozwadowa po raz pierwszy zetknęli się z harcerstwem. Od 1929 r. działał w Rozwadowie zastęp „Orłów", w skład którego weszli uczniowie z Rozwadowa i Charzewic. Chętnych szybko przybywało i w 1930 r. powstała I Drużyna Harcerzy im. płk Lisa-Kuli. Do 1934 r. zbiórki odbywały się w prywatnym domu, następnie harcówkę przeniesiono do świetlicy w miejscowej szkole podstawowej. Także w 1934 roku, mieszkające w Rozwadowie i Charzewicach uczennice niżańskiego gimnazjum założyły drużynę harcerek, organizacyjnie należącą do Hufca Harcerek w Jarosławiu. Do wybuchu II wojny w Rozwadowie istniały dwie drużyny harcerskie i jedna gromada zuchów.

Pomyślny rozwój organizacji harcerskiej przerwała wojna. Okupant już od pierwszych dni, pod karą śmierci, zakazał działalności wszelkich niezależnych związków i stowarzyszeń.

2 sierpnia 1944 r. Rozwadów został wyzwolony spod niemieckiej okupacji, a już pod koniec tegoż roku, w odpowiedzi na apel działającej od października Komendy Chorągwi Harcerzy w Rzeszowie, przy tutejszych szkołach powstały trzy drużyny harcerskie oraz dwie gromady zuchowe.

Zbiórki odbywały się w budynku sądu, tam też organizowane były spotkania, narady i zajęcia świetlicowe Do końca 1944 r. na obszarze Chorągwi Rzeszowskiej działo siedem Hufców, w tym m.in. Tarnobrzeski, z siedzibą w Rozwadowie.

Choć harcerstwo zostało reaktywowane, jednak liczni jego przedwojenni i wojenni członkowie szybko okazali się zagrożeniem dla nowej władzy. Nastąpiły aresztowania ludzi związanych z polskim podziemiem (taki los spotkał między innymi komendanta rozwadowskiego hufca, phm Władysława Piłata, który w 1947 r. został zatrzymany przez UB, a następnie skazany na wiele lat więzienia).

Wiosną 1950 r. Związek Harcerstwa Polskiego przestał istnieć jako samodzielna organizacja, po tym jak decyzją władz państwowych włączono go do struktur Związku Młodzieży Polskiej – organizacji wzorowanej na radzieckim Komsomole. Pozostała jedynie Organizacja Harcerska, w swej działalności ograniczona do szkół podstawowych. Zmianie uległy symbole, a nawet wygląd mundurka, z którego zniknęły charakterystyczny krzyż i lilijka, pojawił się natomiast nowy znaczek, wzorowany na znaku ZMP, tzw. czuwajka.

Instruktorzy z Rozwadowa nie włączyli się w nową pracę, Hufiec przestał tu właściwie istnieć. Owa okrojona w swoim kształcie Organizacja Harcerska działała odtąd w miejscowej szkole podstawowej, ale nie cieszyła się dużą popularnością. Sytuacja taka trwała przez kilka lat, lecz ta nowa w gruncie rzeczy inicjatywa nie była w stanie konkurować z ideą, o której wciąż pamiętano.

W 1956 r. na zjeździe działaczy harcerskich w Łodzi przywrócona została symbolika oraz struktury organizacyjne Związku Harcerstwa Polskiego. Harcerstwo po raz wtóry powróciło do Rozwadowa. Młodzież znowu miała możliwość uczestniczyć w obozach letnich i zimowiskach, organizowano rajdy terenowe, biwaki, zawody sportowe, rocznicowe akademie i uroczystości, powstała także „orkiestra harcerska". W 1958r. na potrzeby młodzieży przekazano cały budynek „Sokoła", który stał się odtąd Domem Harcerza. W tym samym roku została podjęta decyzja o zacieśnieniu współpracy z sąsiednimi hufcami w ramach „Przymierza Lasowiaków", do którego weszli harcerze z Rozwadowa, Stalowej Woli, Niska i Rudnika.

Znacząca zmiana strukturalna zaszła w 1961 r., kiedy decyzją Głównej Komendy ZHP wszystkie zastępy działające w miastach niebędących powiatowymi zostały włączone do Hufców Powiatowych. Tym samym Hufiec w Rozwadowie uległ likwidacji i jako Szczep wszedł w skład Hufca ZHP Tarnobrzeg, którego komendantem został zasłużony rozwadowski instruktor, dh phm Zbigniew Krupa.

Po 1990 r. harcerstwo polskie, podobnie jak cały kraj, odzyskało swój właściwy kształt i swoją historię. Kolejne zjazdy uchwaliły nowy tekst przyrzeczenia i Prawa Harcerskiego oraz statut.

Kuratorzy: Aneta Garanty, Aneta Jonaszek

Wystawa zrealizowana dzięki pomocy dawnych druhów z rozwadowskiego hufca.

archiwum wystaw 2014

POLISHED UP. Design from Poland

Kolejna odsłona POLISHED UP w Institute of Design w Kielcach. ...

Stefan Norblin w Indiach

Nowa wystawa w Sali im. Stefana Norblina w Domu Gościnnym Hutnik w Stalowej Woli. ...

WSTAŃ, POLSKO MOJA! I wojna światowa nad dolnym Sanem - ekspozycja czasowa

11.11.2014 - 15.02.2015 Przebieg i skutki Wielkiej Wojny w regionie nadsańskim ...

Kto ty Jesteś?

11.11.2014-15.02.2015, wystawa plakatów ...

IN-QUATRO Wystawa nowych projektów Pawła Grobelnego

Wystawa odbywa się podczas 24. Międzynarodowego Biennale Interieur w belgijskim Kortrijk. ...

Poczuj sztukę

INTERAKTYWNA WYSTAWA SENSORYCZNA „POCZUJ SZTUKĘ” w Centrum Nauki Experyment w Gdyni ...

WSTAŃ, POLSKO MOJA! I wojna światowa nad dolnym Sanem - wystawa plenerowa

Wystawa plenerowa - 11.11.2014 ̶ 22.03.2015 Ponad sto wojennych fotografii z czasów I wojny ...

"Zawsze razem". Wystawa prac uczniów PSPzOI nr 7 w Stalowej Woli

Miejsce: ul. Sandomierska 1, w terminie: 3 października - 9 listopada 2014 r.   ...

Stalowa Wola-miasto ogród

Data: 27.09-11.11.2014. Miejsce: Politechnika Rzeszowska w Stalowej Woli. Powarsztatowa wystawa proj ...

LE PETIT EST BEAU. BIŻUTERIA Z PAPIERU

27.09-25.10.2014 Ekspozycja projektów biżuterii z papieru międzynarodowej grupy projektantów. & ...

Poplenerowa wystawa malarstwa i fotografii uczestników Wakacji w Muzeum

od 24.08.2014 Wystawa prac uczestników plenerów organizowanych w ramach Wakacji w Muzeum ...

Pobawmy się w dom

Domki dla lalek Boomini - historia, estetyka, nowoczesność. ...

POLISHED UP. Design from Poland

27.09-11.11.2014 POLISHED UP to przegląd najnowszych, wdrożonych projektów polskich dizajnerów. ...

Sztuka Przemysł Rzemiosło_ Ćmielów Design Studio

27.09-11.11.2014 Prezentacja najnowszych kolekcji porcelany z Ćmielów Design Studio Marka Cecuły. ...

Papierowe miasto. Wystawa dizajnu dla dzieci

27.09-11.11.2014 Wystawa "papierowego" dizajnu dla dzieci. ...

Niewidzialne bariery

Data: 27.09-11.11.2014, ul. Hutnicza 17 ...

Made in Poland

27.09-11.11.2014 Wystawa najpopularniejszych wytwórów i wzorów polskiej ikonosfery  
...

„Misterium Przejścia”

Data: 3 – 17 sierpnia 2014 r. Jubileuszowa wystawa prof. Zbigniewa Bajka   ...

Henryk Rodakowski - malarz arcydzieł

31.08 - 19.10.2014 Wystawa przygotowana w 120 rocznicę śmierci Artysty. ...

Inspiracje – przypadek i porządek

3 - 27 lipca 2014 Wystawa z okazji setnej rocznicy urodzin Witolda Lutosławskiego. ...

Fotografia Dzikiej Przyrody 2013/Wildlife Photographer of the Year 2013

1-27 czerwca 2014. Prezentacja najlepszych na świecie fotograficznych przedstawień natury. ...

SU-45. Fotografie Michała Bisa

1-27 czerwca 2014. Prezentacja fotograficznych ujęć lokomotywy SU-45. ...

Wid-okówki z martwą naturą

30.03-31.05.2014 wystawa: Wid-okówki z martwą naturą. ...

Z muzealnych działań twórczych

3-17 lutego 2014 r. z "Muzealnych działań twórczych..." ...

Jak harcerzem - to na zawsze

31.03-3.11.2014. 85-lecie powstania harcerstwa w Rozwadowie. ...

Poczuj sztukę

Miejsce: Muzeum Historyczno-Archeologiczne w Ostrowcu Świętokrzyskim 1.02.2014 - 30.09.2014 ...

W bursztynowej pułapce

30.03 - 25.05.2014. Wystawa przedstawia fascynujący świat bursztynu.  ...

Świat toruńskiego piernika

17.05 - 31.08.2014 Galeria Warsztat, ul. Hutnicza 17 Toruńskie przysmaki na wystawie w Muzeum. ...

POLISHED UP. DESIGN FROM POLAND

13-19.01.2014. Polished Up to wystawa przygotowana na prestiżowe targi w Kolonii.
...

Rękodzieło naszą pasją

Rękodzieło naszą pasją. Wystawa prac Koła Miłośników Rękodzieła działającego przy SDK w ...